आगामी पाँच वर्षभित्र विद्यालय तहको सबै कक्षाको पाठ्यक्रम परिमार्जन गरिने भएको छ । पाठ्यक्रम विकास केन्द्रले आगामी नयाँ शैक्षिक सत्रमा क्रमशः लागू गर्ने गरी बालविकास तहदेखि कक्षा १२ सम्मको पाठ्यपुस्तक परिमार्जनको तयारी गरेको हो ।

०८५ सम्म विद्यालय तहका सबै कक्षामा नयाँ पाठ्यक्रम लागू भइसक्नेछ । तर, केही विषय र कक्षामा ०८२ देखि नै नयाँ पाठ्यक्रम लागू हुनेछ । पाठ्यक्रम विकास केन्द्रका महानिर्देशक इमनारायण श्रेष्ठका अनुसार पाठ्यक्रम परिवर्तनका लागि तीन चरणमा गृहकार्य गर्नुपर्ने हुन्छ । पहिलो वर्ष तयारी, अध्ययन र छलफल, दोस्रो वर्ष पाठ्यपुस्तक निर्माण र तेस्रो वर्ष पाठ्यक्रम लागू गरिन्छ । सरकारले विद्यालय तहको केही तहमा पाठ्यपुस्तक परिवर्तनका लागि यस वर्ष बजेटसमेत विनियोजन गरेको र त्यसमा गृहकार्य भइरहेको महानिर्देशक श्रेष्ठले जानकारी दिए ।

केन्द्रले ०८३ देखि लागू गर्ने गरी यस वर्ष कक्षा एकदेखि तीनसम्मका सबै विषय, ४–१२ को सामाजिक विषय, बालविकास तह र ६ देखि आठ कक्षासम्मका सबै विषय परिमार्जन गर्ने तयारी गरेको छ । ११ र १२ कक्षाको सामाजिक विषय पनि परिमार्जन गरिनेछ । ‘पाठ्यक्रम परिमार्जन अब आवश्यक भइसक्यो, यसलाई समयानुकूल बनाउनुपर्छ,’ महानिर्देशक श्रेष्ठले भने, ‘हामीले विभिन्न चरणमा विद्यालय तहका सबै पाठ्यक्रम परिवर्तन गर्छौँ, सबै तहमा परिवर्तन गरेर लागू गर्दा ०८५/८६ सम्म समय लाग्ने अनुमान छ ।’

हाल एसइईको नतिजा प्रकाशनको ढाँचा परिवर्तन भएकाले पनि कक्षा १०, ११ र १२ को पाठ्यक्रम परिवर्तन गर्न आवश्यक देखिएको श्रेष्ठले बताए । ०८१ मा बालविकास तह, कक्षा १–३ र ४–१२ को सामाजिक विषय र कक्षा ६ देखि ८ सम्मका सबै विषयको पाठ्यक्रम परिमार्जनको तयारी भइरहेको छ । यी तहमा ०८२ मा पाठ्यपुस्तक निर्माण गर्ने र ०८३ देखि लागू हुनेछ । कक्षा ४, ५, ९ र १० को पाठ्यक्रम परिवर्तनका लागि ०८३ देखि गृहकार्य सुरु हुनेछ भने ०८४ मा पाठ्यक्रम निर्माण भएर ०८५ देखि लागू हुनेछ । सरकारले यसअघि नै राष्ट्रिय पाठ्यक्रम प्रारूपअनुसार पाठ्यक्रम परिवर्तनका लागि केन्द्रलाई निर्देशन दिएको थियो । जसअनुसार हरेक वर्ष पाठ्यक्रम अपडेट, हरेक पाँच वर्षमा परिमार्जन र १० वर्षमा नयाँ पाठ्यक्रम लागू गर्नुपर्छ । केन्द्रले अबको पाँच वर्षभित्र सबै तहमा लागू हुने गरी नयाँ पाठ्यक्रम निर्माणको तयारी थालेको हो ।

शिक्षामन्त्री विद्या भट्टराईले विद्यालय तहको पाठ्यक्रम परिमार्जन गरिने बताइन् । ‘पाठ्यक्रम परिमार्जन गर्न असोज दोस्रो साता विज्ञहरूसँग छलफल गर्दै छु, त्यसपछि एउटा निष्कर्षमा पुग्नेछौँ । पाठ्यक्रम परिवर्तनका लागि सर्वेक्षण र तथ्यांकसमेत आइसकेको छ,’ उनले भनिन्, ‘आधारभूत तहदेखि नै परीक्षाको मूल्यांकन विधिसमेत व्यवस्थित बन्छ ।’